MORB to polski elektryczny pojazd terenowy zaprojektowany z myślą o służbach mundurowych, ratownictwie oraz zastosowaniach ekspedycyjnych. Jednym z największych wyzwań projektu było połączenie modułowej konstrukcji, wysokiej wytrzymałości i szybkiego procesu rozwoju produktu. Zastosowanie standardowych komponentów Elesa+Ganter pozwoliło skrócić czas projektowania, ograniczyć liczbę części wykonywanych na zamówienie oraz przyspieszyć budowę i testowanie prototypów. W tym artykule przedstawiamy, jakie elementy wykorzystano w pojeździe MORB i jakie korzyści przyniosły gotowe rozwiązania katalogowe.

Rys. 1 Pojazd MORB

Zadaniem konstruktorów było połączenie wysokich osiągów napędu elektrycznego z modułową, łatwo rekonfigurowaną zabudową, która sprawdzi się w surowych lub ekstremalnych warunkach. Każdy element konstrukcji MORB jest zaprojektowany z myślą o maksymalnej funkcjonalności i wytrzymałości. Napęd elektryczny w połączeniu z pneumatycznym zawieszeniem i modułową konstrukcją tworzą platformę, która przewyższa tradycyjne pojazdy spalinowe w trudnym terenie.

Jakie wyzwania napotkali konstruktorzy pojazdu MORB?

• zachowanie lekkości i sztywności nadwozia przy jednoczesnej możliwości szybkiej zmiany konfiguracji wnętrza;
• dostarczenie ergonomicznego, odpornego na warunki zewnętrzne elementu obsługowego;
• skrócenie czasu prototypowania i ograniczenie kosztów produkcji części niestandardowych;
• zagwarantowanie powtarzalności i dostępności części zamiennych przy przygotowaniu do produkcji.

Kluczowe parametry pojazdu:

• moc: 408 KM (dwa silniki elektryczne);
• przyspieszenie: 0–100 km/h w 7,5 s;
• bateria: 104 kWh (~300 km zasięgu);
• maks. prześwit: 56 cm (regulacja pneumatyczna);
• brodzenie: 1,5 m;
• wymiary: dł. 4150 mm, szer. 2210 mm, wys. 2150 mm, rozstaw osi 2800 mm;
• kąty najazdowy / zjazdowy / rampowy: 80° / 65° / 35°;
• DMC: 3500 kg.

Rys. 2 Różne konfiguracje mobilnej przegrody – widok wewnątrz (animacja)

Konstrukcja mobilnej ściany kabiny transportowej okazała się miejscem, w którym standardowe elementy techniczne dają największą wartość, zarówno funkcjonalną, jak i użytkową. Przenośna ścianka umożliwia szybką zmianę konfiguracji przestrzeni na wersję 5-osobową, 4-osobową lub cargo. Zastosowane rozwiązania pełnią jednocześnie trzy funkcje:

• mechaniczną (mocowanie i docisk),
• ergonomiczną (łatwość obsługi, chwyt)
• estetyczną (spójność designu).

Jakie komponenty Elesa+Ganter wykorzystano w pojeździe MORB?

Zamki kasetowe CSMH

• zamki kasetowe z rękojeścią domykającą CSMH umożliwiają kontrolowany docisk płyty do uszczelki i jednocześnie funkcję zaryglowania, ograniczając dostęp do kabiny osobom niepowołanym. Konstrukcja rękojeści pozwala na schowanie jej w obrysie ściany, co poprawia bezpieczeństwo i eliminuje przypadkowe zahaczenia podczas transportu. Dodatkowo, zakres regulacji rygla ułatwia spasowanie przegrody z konstrukcją ramy. Niewątpliwym atutem jest wysoka klasa szczelności IP 65 oraz wkładka patentowa z osłoną zabezpieczającą przed wnikaniem brudu.

Rys. 3. Zamek CSMH

Uchwyty kasetowe GN 7330

• uchwyty kasetowe GN 7330 zaprojektowane z myślą o intuicyjnym chwycie, ułatwiają:
• manipulację modułem ściany,
• demontaż i przeniesienie ściany,
• obsługę i szybką zmianę konfiguracji, jednocześnie nie wystając poza obrys przegrody (uchwyt wpuszczany);

Rys. 4. Uchwyt GN 7330

Zamki zatrzaskowe BMS i BMS.L

• zamki zatrzaskowe BMS/ BMS.L pozwalają na szybki demontaż całej ściany lub tylko samej osłony włazu (otwór w środkowej części ściany, pozwalający na przewożenie długich elementów). Zapewniają też jednolity docisk krawędzi, co jest istotne przy utrzymaniu szczelności i sztywności modułu. Zamki BMS działają obustronnie zatrzaskowo, przy czym wymagana siła zamykająca jest znacznie niższa niż siła potrzebna do otwarcia blokady. Zamki BMS.L posiadają dźwignię do ręcznego zwalniania i działają zatrzaskowo jedynie w jednym kierunku. Siła potrzebna do wyłamania blokady zamka BMS.L wynosi minimum 2500 N.W warunkach testowych zatrzaski z serii BMS nie wykazywały oznak użycia nawet po 20 000 cykli;

Rys. 5. Zamki zatrzaskowe BMS oraz BMS.L

Uchwyty EMPC

• uchwyt EMPC odpowiada za przenoszenie pokrywy włazu. Jest bardzo lekki, ale jednocześnie zapewnia sporą sztywność oraz charakteryzuje się prostym montażem od przodu i estetyczną dużą zaślepką;

Rys. 6. Uchwyt EMPC

Uchwyty rurowe ETH

• uchwyty rurowe ETH oferują dodatkowe, solidne i sztywne punkty chwytu, poprawiają ergonomię wsiadania i zwiększają komfort użytkownika, jednocześnie komponując się z linią nadwozia i harmonizują z designem pojazdu. Są wygodne do użytkowania nawet w rękawicach roboczych.

Rys. 7 Uchwyt rurowy ETH

Śruby pasowane ISO 7379 i przeguby kulowe GN 648.1 i GN 648.2

W innych częściach pojazdu wykorzystano:

• śruby pasowane ISO 7379 jako precyzyjne mocowanie elementów układu kierowniczego oraz stworzenie unikalnego, wieloprzegubowego zawiasu drzwi o specyficznej geometrii ruchu
• przeguby kulowe GN 648.1/ GN 648.2 i widełkowe GN 71752/ GN 751.1 zapewniają elastyczność i niezawodność ruchomych połączeń układu kierowniczego i zawieszenia.

Rys. 8. Różne konfiguracje mobilnej przegrody – widok z zewnątrz (animacja)

Wszystkie te elementy pracują w trudnych warunkach terenowych: w kurzu, błocie, pod zmiennymi obciążeniami dynamicznymi oraz przy wystawieniu na czynniki atmosferyczne. W trakcie intensywnych testów prototypowych komponenty zachowały swoją funkcjonalność, a konstruktorzy docenili wysoką jakość wykonania, powtarzalność i niezawodność montażu. To potwierdziło użyteczność gotowych rozwiązań w aplikacjach o podwyższonym ryzyku eksploatacyjnym.

Rys. 9. MORB został zaprojektowany do użytkowania w trudnych warunkach

Jak gotowe komponenty wpłynęły na rozwój pojazdu elektrycznego?

Oto główne korzyści wynikające z zastosowania rozwiązań katalogowych ELESA+GANTER:

• znaczące skrócenie czasu projektowania i prototypowania dzięki dostępności gotowych modeli 3D wszystkich dostępnych standardowo produktów
• zmniejszenie kosztów wykonania części niestandardowych;
• szybka realizacja zamówień, nawet pojedynczych egzemplarzy, co umożliwiło fizyczną ocenę produktu i jego przetestowanie w rzeczywistych warunkach pracy.
• łatwiejsze przygotowanie do seryjnej produkcji dzięki gwarantowanej powtarzalności elementów znormalizowanych oraz ich dostępności nawet dla pojedynczych sztuk.

Korzyści z zastosowania standardowych elementów mechanicznych w projektach pojazdów specjalnych

Możliwość wykorzystania gotowych komponentów ELESA+GANTER pozwoliło na skrócenie czasu projektowania i ograniczenie kosztów wytworzenia prototypu, przy zachowaniu wysokiej jakości i zgodności z designem pojazdu.

W projekcie MORB wykorzystanie dopracowanych, katalogowych elementów mechanicznych pozwoliło zespołowi skoncentrować wysiłki na kluczowych innowacjach: układzie napędowym, systemie zawieszenia i modułowej architekturze.

Rys. 10. MORB prezentowany na Międzynarodowych Targach Poznańskich

FAQ

Czy gotowe komponenty mogą być stosowane w pojazdach terenowych?

Tak. W projekcie MORB zastosowano standardowe komponenty mechaniczne firmy ELESA+GANTER, pracujące w warunkach kurzu, błota, zmiennych obciążeń i ekspozycji na czynniki atmosferyczne. Testy potwierdziły ich niezawodność i trwałość.

Jakie korzyści dają komponenty katalogowe podczas projektowania pojazdu?

Najważniejsze korzyści to krótszy czas projektowania, szybsze prototypowanie, redukcja kosztów produkcji części niestandardowych oraz łatwiejsze przygotowanie do produkcji seryjnej.

Dlaczego projektanci wybierają gotowe elementy mechaniczne zamiast części projektowanych od podstaw?

Gotowe rozwiązania są dostępne od ręki, posiadają modele CAD, są wielokrotnie przetestowane i gwarantują powtarzalność jakości. W ELESA+GANTER istnieje możliwość zakupu elementów już od 1 sztuki.

Jakie zastosowania ma pojazd MORB?

Pojazd został zaprojektowany dla służb mundurowych, ratownictwa, użytkowników profesjonalnych oraz ekspedycji terenowych.